Zakaz fotografowania

Zakaz fotografowania – czy zawsze możemy fotografować? W tym wpisie postaram się przybliżyć tematykę fotografowania w różnych sytuacjach.

Każdy z nas wykonuje zdjęcia czy to na własne potrzeby czy inne np komercyjne. Należy rozdzielić czynność fotografowania od publikowania- to są dwie różne kwestie. Autor zdjęcia nie musi być potem publikującym, może to uczynić zupełnie inny podmiot. Z zasady fotografowanie jest dozwolone, ale…..należy każdą sytuacje rozpatrywać indywidualnie. Brać należy pod uwagę między innymi: kogo, co fotografujemy, w jakiej sytuacji, w jakim celu. Przy ocenie takich sytuacji brać pod uwagę: możemy zwyczaj czy obowiązujące zasady współżycia społecznego. .

Zasadą, którą przestrzegają autorzy zdjęć jest uzyskanie zgody na publikację zdjęć ( w różnej formie- polecam formę pisemną) , osoby fizycznej czy obiektu prywatnego. Publikowanie zdjęć z miejsc publicznych co do zasady jest dozwolone.

Żaden akt prawny nie zakazuje wprost czynności fotografowania. Istnieją jednak przepisy, na podstawie których fotografowania w określonych miejscach lub określonych rzeczy można zabronić. Mowa tutaj o:

  • art. 23 i 24 Kodeksu cywilnego – przepisy te chronią dobra osobiste, w tym prawo do wizerunku i prawo do prywatności, uprawniając daną osobę do żądania zaniechania czynności, którymi inna osoba zagraża
  • Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 czerwca 2003 r. w sprawie obiektów szczególnie ważnych dla bezpieczeństwa i obronności państwa oraz ich szczególnej ochrony – na jego podstawie obiekt np. dworzec kolejowy, lotnisko, jednostka wojskowa, Narodowy Bank Polski może uzyskać status obiektu szczególnie ważnego dla bezpieczeństwa i obronności państwa, a odpowiednia jednostka nadzorująca może wprowadzić zakaz fotografowania na terenie tego obiektu;
  • Ustawa z dnia 21 listopada 1996 o muzeach – zgodnie z tą ustawą muzeum ma obowiązek chronić swoje zbiory, może to uzasadniać ograniczenie robienia zdjęć eksponatom (w szczególności ich fotografowania z użyciem lampy błyskowej);
  • art. 140 i 222 Kodeksu cywilnego – przepisy te chronią prawo własności, uprawniając m.in. właścicieli danej rzeczy (w tym nieruchomości, działki, domy, centra handlowe) do sprzeciwiania się takim działaniom osób trzecich, które naruszają ich prawa. Właściciel może nie życzyć sobie, by inni korzystali z jego własności bez wyraźnej zgody.
  • rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 6 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz. U. z 2014 r., poz. 1348) – dotyczy płoszenia i niepokojenia wobec konkretnych gatunków ptaków, w tym także fotografowania,  filmowania lub obserwacji, mogących powodować ich płoszenie lub niepokojenie

Stan prawny na dzień: 09.04.2016 roku.

Zachęcam też do przeczytania informacji na temat: odwołania zgody na rozpowszechnianie wizerunku czy naruszenia praw autorskich.

 

Kwestia fotografowania Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie.

Zwróciłem się z pytaniem jakie stanowisko ma PKiN w kwestii fotografowania budynku, otrzymałem taką odpowiedź:

„Dziękuję za zapytanie.

ZPKIN sp. z o.o. posiada zastrzeżone znaki towarowe PKIN. Zgodnie z brzmieniem ustawy, znakiem towarowym, po przekształceniu, może być również fotografia.

W kwestii wykorzystania;

  1. Wykorzystanie PKIN – jako panoramy – czyli elementu krajobrazu – ujęcia będącego wiernym odwzorowaniem panoramy – stanu faktycznego, ogólnodostępnej przestrzeni – ale tu uwaga, takie ujęcie nie może być jakkolwiek modyfikowane – bo wtedy nie jest już odwzorowaniem stanu faktycznego – czyli nie jest panoramą – więc nie mieści się w ramach tego wykorzystania – może być dowolnie używane, w dowolnych celach, bez jakichkolwiek opłat.
  2. Od wszelkiego jakiekolwiek komercyjnego wykorzystania zt PKIN – pobieramy opłaty licencyjne – z tytułu wykorzystania znaków towarowych i udzielenia do nich licencji.
  3. Jeśli natomiast wykorzystuje na znaki towarowe PKIN w celach prywatnych, NIEKOMERCYJNYCH, ani jakkolwiek niezwiązanych z Pana działalnością np. gospodarczą, to też jest to wolne od jakichkolwiek opłat. (np. wrzucenie fotografii na instagrama, czy FB etc).”

Mój komentarz

PKiN wychodzi z założenia takiego, jeśli fotografujemy budynek i nie publikujemy zdjęć z związku prowadzoną działalnością gospodarczą np. fotograficzną- możemy to robić swobodnie i bez zgody. Natomiast, gdy wykonane fotografie chcemy umieścić na autorskiej stronie – prezentującej np. zdjęcia architektury (portfolio) powinniśmy uzyskać zgodę od PKiN oraz umieścić opłatę za wykorzystanie znaku towarowego. Wyjątek stanowić może, gdy budynek PKiN jest elementem zdjęcia krajobrazu, panoramy miasta- wtedy nie mamy obowiązku występowania o zgodę, jednak uzyskałem też informację, że budynek nie może być edytowany (zmienia jego struktury itp).

 

Kwestia fotografowania Trybunału Konstytucyjnego w Warszawie

Zwróciłem się także, z pytaniem jakie stanowisko ma TK, otrzymałem odpowiedź:

„Szanowny Panie,

odpowiadając na pytania z 9 kwietnia 2017 r., które wpłynęły do Biura Trybunału Konstytucyjnego 10 kwietnia 2017 r. drogą elektroniczną, uprzejmie informujemy:

Zrobienie zdjęć budynku przy użyciu aparatu fotograficznego jest możliwe, ale po uprzednim uzyskaniu zgody. W tym celu należy skontaktować się z Biurem Trybunału Konstytucyjnego, pisząc np. e-mail na adres: prasainfo@trybunal.gov.pl. Zrobienie zdjęć jest możliwe tylko w dni robocze, w godzinach pracy BTK, tj. od 8:00 do 16:00, i to po uprzednim zgłoszeniu, kto i kiedy będzie fotografował.

Nie ma zgody na fotografowanie fasady siedziby Trybunału Konstytucyjnego za pomocą drona, ponieważ zasięg tego urządzenia obejmuje także sąsiednie nieruchomości a Biuro Trybunału Konstytucyjnego nie jest uprawnione do wyrażania zgody na fotografowanie tych nieruchomości.

Ponadto informujemy, że na stronie Trybunału, w zakładce: O Trybunale, i dalej: Trybunał Konstytucyjny w Polsce, i następnie: Galeria zdjęć siedziby Trybunału Konstytucyjnego, dostępna jest foto galeria. Znajdują się w niej zdjęcia siedziby i wnętrz, które mogą być wykorzystane do użytku niekomercyjnego po uprzednim uzyskaniu zgody BTK i z podaniem źródła. Wykorzystanie tych zdjęć w celach komercyjnych wymaga podpisania umowy z autorem zdjęć. W tym samym trybie istnieje możliwość udostępnienia zdjęć, które Biuro TK posiada w swoich zasobach, a które nie są publikowane na stronie internetowej.

z poważaniem

Zespół Prasy i Informacji Biura Trybunału Konstytucyjnego”

Mój komentarz

Moim zdaniem nie widzę przeciwskazań, by wykonać zdjęcia fasady budynku, nawet bez zgody TK. Nie są mi znane podstawy prawne zakazujące tej czynności, w szczególności odnoszące się do TK. Co więcej można tutaj mówić, odnosząc się do uprawnień fotoreportera (wynikających z Ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe) o jego ograniczeniu. Przykład, gdy zaistnieje sytuacja, która można udokumentować, a nie jest ona długotrwała np. pożar, dziwnym jest fakt, że przed tym należy wystąpić o zgodę na fotografowanie budynku.  Co w przypadku, gdy chcemy wykonać zdjęcia po za godzinami pracy TK?  Z otrzymanej wiadomości wynika, że nie ma takiej możliwości. 

Share Post :

More Posts

Dodaj komentarz

error: Zdjęcia monitorowane cyfrowo, zakaz kopiowania bez zgody autora.